O‘ZBEK TILINING DAVLAT TILI MAQOMI: TARIXIY ILDIZLARI, HUQUQIY ASOSLARI VA XALQARO MIQYOSDAGI AHAMIYATI
Keywords:
O‘zbek tili, davlat tili maqomi, til siyosati, huquqiy asoslar, milliy o‘zlik, xalqaro hamkorlik, turkiyshunoslik, global integratsiya.Abstract
Ushbu maqolada o‘zbek tiliga davlat tili maqomining berilishi, uning tarixiy-huquqiy evolyutsiyasi hamda jamiyat siyosiy-ijtimoiy hayotidagi tutgan o‘rni chuqur tahlil qilinadi. 1989-yilda qabul qilingan "O‘zbekiston Respublikasining Davlat tili haqida"gi Qonunning o‘zbek xalqining milliy o‘zligini tiklashdagi tarixiy ahamiyati, sovet davridagi til siyosatining salbiy oqibatlari hamda Mustaqillik yillarida tilimizning huquqiy maqomini mustahkamlash borasidagi islohotlar yoritilgan. Shuningdek, Yangi O‘zbekiston davrida amalga oshirilayotgan tub burilishlar, o‘zbek tilining raqamli makonda va xalqaro miqyosdagi nufuzi, xorijiy ilmiy markazlardagi o‘rni hamda Turkiy tillar tashkiloti (TDT) doirasidagi integratsion jarayonlardagi ishtiroki ilmiy asosda ochib berilgan.
References
O‘zbekiston Respublikasining Qonuni. "O‘zbekiston Respublikasining Davlat tili haqida"gi Qonun. – Toshkent: O‘zbekiston, 1989.
O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. – Toshkent: O‘zbekiston, 2023.
Mirziyoyev Sh.M. Milliy taraqqiyot yo‘limizni qat'iyat bilan davom ettirib, yangi bosqichga ko‘taramiz. Jild 1. – Toshkent: O‘zbekiston, 2017.
Mirziyoyev Sh.M. O‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzi va mavqeyini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni. – Toshkent, 2019.
Karimov I.A. O‘zbek tili va mustaqillik. – Toshkent: O‘zbekiston, 1996.
Madvaliyev A. O‘zbek tilining davlat tili maqomi: erishilgan yutuqlar va dolzarb vazifalar. // O‘zbek tili va adabiyoti jurnali. – Toshkent, 2019. – № 5. – B. 3-12.
Yo‘ldoshev Q. Til – millatning ma'naviy qiyofasi. – Toshkent: Ma'naviyat, 2007.
Normamatov A. Til siyosati va huquqiy asoslar: xalqaro tajriba va O‘zbekiston amaliyoti. – Toshkent: Akademnashr, 2021.
Turkiy tillar davlatlari tashkiloti (TDT). Turk dunyosi – 2040 strategik qarashlari va til integratsiyasi bo‘yicha ma'ruza. – Anqara, 2022.
Bobojonov S. Globallashuv davrida o‘zbek tilshunosligining dolzarb muammolari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2023.
