O'ZMILLIYBANK AJ MISOLIDA TIJORAT BANKLARI KREDITLARINING AHOLI BANDLIGIGA VA IQTISODIY O'SISHGA TA'SIRI: EMPIRIK TAHLIL
Keywords:
tijorat banki kreditlari, YIM, bandlik, log-log OLS, jobless growth, O'zmilliybank, GFCF, O'zbekiston.Abstract
Ushbu maqolada O'zmilliybank AJ kreditlarining O'zbekiston yalpi ichki mahsuloti va aholi bandligiga ta'siri 2006–2025 yillar ma'lumotlari asosida log-log OLS regression metodologiyasi yordamida empirik jihatdan o'rganilgan. Tadqiqotda ikkita parallel model qurilgan: birinchisida YIM, ikkinchisida ishsizlik darajasi bog'liq o'zgaruvchi sifatida olingan. Natijalar shuni ko'rsatadiki, O'zmilliybank kreditlari YIM o'sishiga zaif ijobiy ta'sir ko'rsatadi (elastiklik = +0.143, p = 0.062), biroq ishsizlikni kamaytirmaydi — aksincha oshiradi (elastiklik = +0.270, p = 0.011). Bu holat O'zbekistonda 'ish o'rinsiz o'sish' (jobless growth) hodisasining mavjudligini empirik jihatdan birinchi marta O'zmilliybank ma'lumotlari asosida tasdiqlaydi. Asosiy kapital qo'yilmalar (GFCF) esa ikkala modelda ham eng kuchli va ishonchli omil ekanligi aniqlandi.
References
Acemoglu, D., & Restrepo, P. (2018). Robots and jobs: Evidence from US labor markets. Journal of Political Economy, 128(6), 2188–2244.
Arcand, J.-L., Berkes, E., & Panizza, U. (2012). Too much finance? IMF Working Paper, 12/161.
Beck, T., Levine, R., & Loayza, N. (2000). Finance and the sources of growth. Journal of Financial Economics, 58(1–2), 261–300.
Bhorat, H., & Oosthuizen, M. (2006). Evolution of the labour market: 1995–2002. HSRC Press.
Bonin, J. P., & Wachtel, P. (2003). Financial sector development in transition economies. Economics of Transition, 11(1), 1–35.
Fallon, P., & Lucas, R. (1991). The impact of changes in job security regulations. World Bank Economic Review, 5(3), 395–413.
Felipe, J., Mehta, A., & Rhee, C. (2014). Manufacturing matters...but it's the jobs that count. ADB Economics Working Paper, 420.
Gurley, J. G., & Shaw, E. S. (1955). Financial aspects of economic development. AER, 45(4), 515–538.
ILO. (2022). Uzbekistan: Labour market and employment overview. International Labour Organization.
King, R. G., & Levine, R. (1993). Finance and growth: Schumpeter might be right. QJE, 108(3), 717–737.
Levine, R. (1997). Financial development and economic growth. Journal of Economic Literature, 35(2), 688–726.
O'zMB. (2022). 2022 yilgi yillik hisobot. O'zbekiston Markaziy banki, Toshkent.
O'zmilliybank AJ. (2020–2024). Yillik hisobotlar. Toshkent: O'zmilliybank.
Pagano, P., & Pica, G. (2012). Finance and employment. Economic Policy, 27(69), 5–55.
Umarov, X. (2020). O'zbekiston bank tizimining rivojlanish dinamikasi: 2000–2019. Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar, 4, 1–18.
Xolmatov, J., & Toshmatov, M. (2022). O'zbekiston tijorat banklari kredit portfeli. Bank-moliya tadqiqotlari, 2(3), 45–62.
MEHNAT UNUMDORLIGI VA DAROMADGA OID MODELLAR