GORMONAL SIGNALLARNING ORGANIZMDA TARQALISHI VA ULARNING HUJAYRA DARAJASIDAGI TA’SIR MEXANIZMLARI
Keywords:
gormonlar, endokrin tizim, gormonal signal, retseptorlar, ikkilamchi tashuvchilar, plazma oqsillari, humoral boshqaruvAbstract
Ushbu maqolada gormonal signallarning organizm bo‘ylab tarqalish jarayonlari, ularning qonda tashilishi hamda nishon-hujayralarga ta’sir etish mexanizmlari yoritilgan. Gormonlarning plazma oqsillari bilan bog‘lanishi, erkin fraksiyaning biologik faolligi va gormon–retseptor o‘zaro ta’siri fiziologik boshqaruvning muhim bo‘g‘ini sifatida tahlil qilinadi. Shuningdek, gormonal va nerv boshqaruvi o‘rtasidagi asosiy farqlar, gormonal signallarning sekin, ammo uzoq davom etuvchi ta’siri ilmiy asosda tushuntiriladi. Maqolada gormonlarning hujayra membranasi orqali yoki hujayra ichki retseptorlari orqali ta’sir ko‘rsatishi, ikkilamchi tashuvchilar (cAMP, Ca²⁺, IP₃) ishtirokidagi jarayonlar va fiziologik javoblarning shakllanishi keng yoritilgan. Ushbu ma’lumotlar endokrin tizimning muvozanatini saqlashda gormonlarning ahamiyatini chuqurroq anglashga yordam beradi.
References
Musalov G., Sulaymonov T. Normal fiziologiya. – Toshkent: Abu Ali ibn Sino nomidagi nashriyot.
Ganong W.F. Review of Medical Physiology. – McGraw-Hill Education.
Guyton A.C., Hall J.E. Textbook of Medical Physiology. – Elsevier.
Sherwood L. Human Physiology: From Cells to Systems. – Cengage Learning.
Berne R.M., Levy M.N. Physiology. – Mosby.
Costanzo L.S. Physiology. – Lippincott Williams & Wilkins.
Barrett K.E. et al. Ganong’s Review of Medical Physiology. – McGraw-Hill.
Vander A., Sherman J., Luciano D. Human Physiology. – McGraw-Hill.
Tortora G.J., Derrickson B.H. Principles of Anatomy and Physiology. – Wiley.
Ziyouz elektron kutubxonasi materiallari (normal fiziologiya bo‘yicha).
