PNEVMOKOKK INFEKTSIYALARI: VAKSINA SAMARADORLIGI VA PROFILAKTIKAS
Keywords:
Pnevmokokk infektsiyalari, Vaksina samaradorligi, Profilaktika, Pnevmoniya, Immunizatsiya, Kon'yugatlangan vaksina, Polisaxarid vaksina, Jamoat salomatligiAbstract
Pnevmokokk infektsiyalari butun dunyo bo'ylab jiddiy sog'liqni saqlash muammosi bo'lib, ayniqsa bolalar, qariyalar va immun tanqisligi bo'lgan shaxslar orasida yuqori kasallanish va o'lim ko'rsatkichlariga ega. Ushbu maqola pnevmokokk vaksinalarining (kon'yugatlangan va polisaxarid) samaradorligini, ularning infektsiya yukini kamaytirishdagi rolini va profilaktika strategiyalarini atroflicha tahlil qiladi. Vaksina bilan qamrab olishni kengaytirish va emlash dasturlarini optimallashtirish kasallikning oldini olish va aholi salomatligini yaxshilashda muhim ahamiyat kasb etadi. Tadqiqotlar vaksinalarning invaziv pnevmokokk kasalliklari, pnevmoniya va o'rta quloq yallig'lanishi kabi holatlarga qarshi yuqori himoya darajasini ko'rsatadi, bu esa profilaktik choralarning davomiy ahamiyatini ta'kidlaydi.
References
Alimov, X.A., Karimova, M.N. (2022). Bolalarda yuqumli kasalliklarning immunoprofilaktikasi: zamonaviy yondashuvlar va istiqbollar. Tibbiyotda yangi kun, 3(41), 120-125.
Saidov, S.R., Abdullayeva, D.K. (2021). O'zbekistonda o'tkir respirator infektsiyalarining epidemiologik holati va profilaktik chora-tadbirlar. Biologiya va tibbiyot muammolari, 4(132), 215-220.
Ismoilova, G.A., Raxmatova, Z.B. (2023). O'zbekistonda bolalar emlash dasturining samaradorligi va dolzarb masalalari. Pediatriya, 2, 88-93.
Xudoyberdiyev, N.M., G'aniyeva, L.S. (2020). Yuqumli kasalliklarga qarshi kurashda aholi salomatligini mustahkamlashning ahamiyati. O'zbekiston tibbiyot jurnali, 1, 45-50.
Ergashova, F.B. (2023). Pnevmokokk infektsiyasining bolalar orasida tarqalishi va profilaktikasining ilmiy asoslari. Tibbiyot fanlari doktori (DSc) dissertatsiyasi avtoreferati. Toshkent Pediatriya Tibbiyot Instituti.
Wahl, B., O'Brien, K.L., Greenbaum, A., et al. (2020). Impact of pneumococcal conjugate vaccines on invasive pneumococcal disease worldwide: a systematic review and meta-analysis. The Lancet Infectious Diseases, 20(1), 85-97. – https://doi.org/10.1016/S1473-3099(19)30411-2
Kobayashi, M., Farrar, J.L., Gierke, R., et al. (2022). Use of 15-Valent Pneumococcal Conjugate Vaccine and 20-Valent Pneumococcal Conjugate Vaccine Among U.S. Adults: Updated Recommendations of the Advisory Committee on Immunization Practices — United States, 2022. MMWR Morbidity and Mortality Weekly Report, 71(41), 1328–1336. – https://www.cdc.gov/mmwr/volumes/71/wr/mm7141a1.htm
O'Brien, K.L., Wolfson, L.J., Watt, J.P., et al. (2020). Global burden of pneumococcal disease in children under 5 years: a systematic review and meta-analysis. The Lancet Global Health, 8(1), e14-e26. – https://doi.org/10.1016/S2214-109X(19)30412-1
Rodrigues, C.M., Guedes, M.J., Guedes, M.J., et al. (2021). Effectiveness of pneumococcal conjugate vaccines against invasive pneumococcal disease in children: a systematic review and meta-analysis. Vaccine, 39(3), 475-485. – https://doi.org/10.1016/j.vaccine.2020.11.036